พระปิดตาซุ้มกนก หลวงปู่สุก พุทฺธรํสี วัดทรงธรรมฯ ปี ๒๔๘๗
อัพเดทล่าสุด: 18 พ.ย. 2026
4 ผู้เข้าชม

พระปิดตาซุ้มกนก หลวงปู่สุก พุทฺธรํสี วัดทรงธรรมวรวิหาร๑
โดย... ชายนำ ภาววิมล ...
เมื่อกล่าวถึงพระปิดตาวัดทรงธรรมวรวิหาร (พระอารามหลวงชั้นโท) ต.ตลาด อ.พระประแดง จ.สมุทรปราการ เชื่อว่านักนิยมพระเครื่องยุคสมัยนี้ จะนึกถึงพระปิดตาของพระครูสมุทรวราภรณ์ (วารี จนฺทปุตฺโต ปธ.๓: ชาตะ ๒๔๖๙, อุปสมบท ๒๔๘๑, มรณภาพ ๒๕๔๑. สิริอายุ ๗๒ ปี พรรษา ๕๐.) อดีตรองเจ้าอาวาสวัดทรงธรรมวรวิหาร (ดำรงตำแหน่งตั้งแต่ปี ๒๕๑๔ - ๒๕๔๑) เป็นลำดับแรก น้อยคนนักที่จักนึกถึงพระปิดตาของพระราชธรรมวิสารทะ (สุก พุทฺธรํสี: ๒๔๒๒, ๒๔๔๓, ๒๕๑๒. สิริอายุ ๙๑ ปี พรรษา ๗๐.) อดีตเจ้าอาวาสรูปที่ ๖ ของวัดทรงธรรมวรวิหาร หากจะกล่าวว่าพระปิดตาหลวงปู่สุก พุทฺธรํสี เป็นพระลึกลับที่นักนิยมพระปิดตายุคปัจจุบันไม่รู้จักและยากจะได้พบเห็น คงไม่ผิดจากความจริงแม้แต่น้อยนิด
พิจารณาภาพรวมของทำเนียบพระเกจิอาจารย์ในภาคกลางของสยามประเทศ หลวงปู่สุก พุทฺธรํสี เป็นพระเกจิอาจารย์ยุคสงครามอินโดจีน - สงครามโลกครั้งที่ ๒ ผู้มีอายุไล่เลี่ยกับพระครูพิบูลย์คณารักษ์ (ดิ่ง คํคสุวณฺโณ: ๒๔๒๐, ๒๔๔๐, ๒๔๙๕. สิริอายุ ๗๕ ปี พรรษา ๕๔.) วัดบางวัว ต.บางวัด อ.บางปะกง จ.ฉะเชิงเทรา, พระครูพินิจสุตคุณ (ทองสุข อินทฺโชโต: ๒๔๒๐, ๒๔๕๒, ๒๕๐๐. สิริอายุ ๘๐ ปี พรรษา ๔๘.) วัดโตนดหลวง ต.บางเก่า อ.ชะอำ จ.เพชรบุรี, พระธรรมวโรดม (โชติ ธมฺมปฺปชโชโต ป.ธ.๘: ๒๔๒๓, ๒๔๔๓, ๒๔๙๗. สิริอายุ ๗๔ ปี พรรษา ๕๔.) วัดพระปฐมเจดีย์ราชวรมหาวิหาร ต.พระปฐมเจดีย์ อ. เมือง จ.นครปฐม, ทั้งเกิดปีเดียวกับพระครูภาวนาภิรัต (ทิม อิสริโก: ๒๔๒๒, ๒๔๔๙, ๒๕๑๘. สิริอายุ ๙๖ ปี พรรษา ๖๙.) วัดละหารไร่ ต.หนองละลอก อ.บ้านค่าย จ.ระยอง ฯลฯ ข้อมูลดังกล่าวเป็นพยานหลักฐานที่แสดงให้เห็นอย่างเด่นชัดว่า หลวงปู่สุก พุทฺธรํสี เป็นพระเกจิอาจารย์ในยุคสมัย (Generation) ใด ส่วนรูปใดจะโดดเด่น จะดังก่อนหรือดังทีหลัง ขึ้นอยู่กับสถานการณ์และปัจจัยแวดล้อมที่เกิดขึ้นในแต่ละพื้นที่/แต่ละห้วงเวลา
ประวัติโดยสังเขป หลวงปู่สุก พุทฺธรํสี เป็นบุตรชายคนโตของนายสุก กับนางลอย พิศาลพันธ์๒ คนไทยเชื้อสายรามัญในเมืองพระประแดง ถือกำเนิดเมื่อวันพฤหัสบดีที่ ๒๖ กุมภาพันธ์ ๒๔๒๒ ตรงกับวันแรม ๒ ค่ำ เดือน ๔ ปีเถาะ ที่ตำบลทรงคะนอง อ.เมือง จ.สมุทรปราการ ท่านมีความศรัทธาเลื่อมใสในพระบวรพุทธศาสนาตั้งแต่วัยเด็ก ติดตามโยมแม่และโยมตาไปทำบุญเป็นประจำ พระที่วัดเล็งเห็นความศรัทธาอันแรงกล้าของเด็กน้อยคนนี้ จึงขอให้ท่านมาอยู่วัดเพื่อศึกษาหาความรู้ตามแบบอย่างของเด็กไทยในสมัยนั้น เมื่ออายุ ๑๕ ปี บรรพชาเป็นสามเณรในวันที่ ๒๒ กุมภาพันธ์ ๒๔๓๗ กระทั่งอายุครบบวช จึงได้อุปสมบทเป็นภิกษุเมื่อวันที่ ๑๙ พฤษภาคม ๒๔๔๓ โดยมีพระอุดมญาณ (แหล๋ว อคฺคสามิ: ๒๓๗๗, ๒๓๙๘, ๒๔๕๓. สิริอายุ ๗๖ ปี พรรษา ๕๕.)๓ วัดทรงธรรมวรวิหาร เป็นพระอุปัชฌาย์ พระเกร่ง วัดคันลัด เป็นพระกรรมวาจาจารย์ พระปลัดแทน วัดทรงธรรมวรวิหารเป็นพระอนุสาวนาจารย์ นามฉายาว่า “พุทฺธรํสี” แปลว่า “ผู้มีรัศมีแห่งความรู้แจ้ง”๔

อุปสมบทแล้ว หลวงปู่สุก พุทฺธรํสี อยู่ปรนนิบัติรับใช้พระอุปัชฌาย์ กระทั่งหลวงพ่อแหล๋ว อคฺคสามิ มรณภาพ ท่านจึงได้ปฏิบัติหน้าที่สนองงานบริหารจัดการวัดและศาสนกิจของพระอุดมวิจารณ์ (กลั่น สีลเตโช/นพคุณ)๕ เจ้าอาวาสองค์ต่อมา เบื้องแรก ได้รับการแต่งตั้งเป็นพระใบฎีกา, พระสมุห์, พระปลัด อันเป็นฐานานุกรมของพระอุดมวิจารณ์ (กลั่น สีลเตโช) ต่อมาในปี ๒๔๗๕ ได้รับการแต่งตั้งเป็นพระครูสัญญาบัตรชั้นเอกในทินนาม “พระครูปิฎธระ”๖ เมื่อพระอุดมวิจารณ์ (กลั่น สีลเตโช) มรณภาพ คณะสงฆ์ได้มอบหมายให้หลวงปู่สุก พุทฺธรํสี ปฏิบัติหน้าที่รักษาการเจ้าอาวาสวัดทรงธรรมวรวิหาร กระทั่งวันที่ ๑๐ มีนาคม ๒๔๘๗ จึงมีคำสั่งแต่งตั้งท่านเป็นเจ้าอาวาสอย่างเป็นทางการ ต่อมาได้รับพระราชทานสมณศักดิ์เป็นพระราชาคณะสามัญ ที่ “พระธรรมวิสารทะ” ในปี ๒๔๙๑, พระราชาคณะชั้นราช ที่ “พระราชธรรมวิสารทะ” ในปี ๒๕๐๖
เล่าสืบต่อกันว่าหลวงปู่สุก พุทธรํสี ให้ความสำคัญและเคร่งครัดกับการอบรมสั่งสอนให้ภิกษุสามเณรและลูกศิษย์เป็นคนที่มีระเบียบวินัย ตั้งมั่นในศีลธรรม กำหนดให้เรียนหนังสือ/สวดมนต์เป็นกิจวัตรประจำวัน แม้ในยามค่ำคืน ท่านมักย่องไปดูว่าบรรดาภิกษุสามเณรสวดมนต์ อ่านหนังสือ หรือคุยกัน ภิกษุสามเณรรูปใดไม่ปฏิบัติตามกิจวัตรที่กำหนดไว้ เช้าวันรุ่งขึ้น ท่านจักเรียกมาอบรมสั่งสอน ถึงคราวที่ต้องดุ ก็ดุ ถึงคราวที่ต้องตี ก็ตี ถึงคราวยกย่อง ก็ยกย่อง การปกครองของท่านเป็นไปในลักษณะที่ใช้ทั้งพระเดชกับพระคุณ ตรงกับสำนวนภาษาอังกฤษว่า Carrot and Stick นอกจากนั้น ท่านยังได้พัฒนาและสร้างสรรค์ความเจริญทางด้านถาวรวัตถุภายในวัดทรงธรรมวรวิหารควบคู่ไปกับการจัดการศึกษาของภิกษุสามเณรโดยริเริ่มให้มีการอบรมพระนวกะในเขตตำบลตลาดและเปิดโรงเรียนสอนพระปริยัติธรรมที่วัดทรงธรรมวรวิหาร๗
ด้านวัตถุมงคล ข้อมูลส่วนใหญ่ที่ปรากฏและเผยแพร่ในสื่อออนไลน์ ส่วนใหญ่จักนำเสนอเหรียญรูปเหมือนหลวงปู่สุก พุทฺธรํสี ๓ รุ่น ประกอบด้วย เหรียญรุ่นแรก ปี ๒๔๙๗ สร้างในโอกาสที่ท่านมีอายุครบ ๗๕ ปี, เหรียญรุ่น ๒ ปี ๒๕๐๒ อันเป็นปีที่ท่านมีอายุครบ ๘๐ ปี, เหรียญรุ่น ๓ ปี ๒๕๐๖ เหรียญรุ่นนี้สร้างในปีที่ท่านได้รับพระราชทานสมณศักดิ์เป็นพระราชธรรมวิสารทะ. และพระรูปหล่อโบราณ ปี ๒๕๑๓ พระรูปหล่อโบราณรุ่นนี้ สร้างหลังจากที่หลวงปู่สุก พุทฺธรํสี มรณภาพด้วยโรคชราเมื่อวันที่ ๙ สิงหาคม ๒๕๑๒ ส่วนพระเนื้อผงที่จัดสร้างในปี ๒๔๘๗ เท่าที่พยายามสืบค้นจากคำว่า“พระปิดตาหลวงปู่สุก พุทฺธรํสี” ก็ไม่พบข้อมูลปรากฏในสื่อออนไลน์, เสวนากับ Google AI ว่าพระปิดตาหลวงปู่สุก พุทฺธรํสี มีอยู่จริงหรือไม่๘ ก็ไม่ได้ข้อสรุปที่ชัดเจน กระทั่งได้พบบทความของพนม แพทย์คุณ ในนิตยสารพระเครื่องลานโพธิ์ ปีที่ ๑๘ ฉบับที่ ๖๐๙ เดือนมกราคม ๒๕๓๕ ข้อมูลจากความทรงจำในอดีตได้กระจ่างชัดขึ้น
พระปิดตาซุ้มกนก หลวงปู่สุก พุทธรํสี เป็นหนึ่งในชุดพระเนื้อผงที่หลวงปู่สุก พุทฺธรํสี จัดสร้างขึ้นในปี ๒๔๘๗ เพื่อมอบให้ญาติโยมเป็นที่ระลึกในการแสดงมุทิตาจิตเนื่องในโอกาสที่ท่านได้รับการแต่งตั้งเป็นเจ้าอาวาสวัดทรงธรรมวรวิหาร เมื่อวันที่ ๑๐ มีนาคม ๒๔๘๗ พระผงที่จัดสร้างคราวนั้น ประกอบด้วย พระพิมพ์สมเด็จ ๓ ชั้น จำนวน ๓ พิมพ์ (ใหญ่, กลาง, เล็ก), พระพิมพ์นางพญา, พระพิมพ์นางกวัก, พระปิดตาซุ้มกนก รวม ๖ พิมพ์ พระผงในส่วนที่เหลือจากการแจกญาติโยม หลวงปู่สุก พุทฺธรํสี เก็บใส่บาตรและวางไว้ในกุฎิของท่านโดยมิได้นำออกมาแจกจ่ายหรือมอบหมายให้ใครอีกเลย จวบจนท่านมรณภาพในปี ๒๕๑๒ มีผู้เข้าไปพบและนำมาแบ่งปันกันในหมู่คนใกล้ชิด

ลักษณะ เป็นพระปิดตามหาลาภ๙ ในกรอบพิมพ์กลีบบัวหงาย พุทธศิลป์เป็นแบบพระปิดตาหมวดซุ้มหยักลายกนก องค์พระปิดตาเป็นแบบสมาธิราบ๑๐ ประทับนั่งบนฐานเขียง ๒ ชั้น องค์พระปิดตาแลชะลูด ลำตัวคล้าย “W” ด้วยลักษณะของเส้นซุ้มหยัก ๒ ชั้น ลายกนกและฐานเขียงที่ไม่คมชัดลึกเหมือนพระปิดตาในชั้นหลัง เป็นเหตุให้การมองพุทธศิลป์ ตีความ และอธิบายลักษณะของพระปิดตาพิมพ์นี้แตกต่างกันไปตามจินตนาการของแต่ละบุคคล ด้านหลัง อูมเรียบ เท่าที่เคยพบเห็น หลังพระปิดตาหลวงปู่สุก พุทฺธรํสี ส่วนมาก ไม่ปรากฏยันต์หรืออักขระใด ๆ แต่เคยพบองค์หนึ่งที่มีการนำของแหลมมาขีดเขียนคำว่า “สุก”

ขนาด กว้าง ๒.๔๓ – ๒.๔๖ เซนติเมตร สูง ๒.๗๐ – ๒.๗๒ เซนติเมตร หนา ๐.๕๔ - ๐.๕๘ เซนติเมตร๑๑
เนื้อหา ปูนเปลือกหอยผสมผงพุทธคุณ
วรรณะ ผิวออกสีขาวหม่นและขาวอมน้ำตาล หากสังเกตจากรอยกะเทาะในบางองค์จะพบว่าเนื้อในเป็นสีขาวของปูนเปลือกหอย มีเม็ดมวลสารสีน้ำตาลและสีดำ ใหญ่/เล็ก ความแห้งของปูนเปลือกหอยทำให้พื้นผิวเป็นตุ่มและเส้นไขปูน (ผลึกแคลไซต์: Calcite) ปรากฏให้เห็นทั่วทั้งองค์พระปิดตา

มวลสารที่ใช้ในการสร้าง ผงพุทธคุณและดอกไม้แห้ง
จำนวนการสร้าง ไม่พบพยานเอกสารใดที่สามารถระบุจำนวนการสร้างที่ชัดเจนและถูกต้อง มีเพียงข้อมูลที่พนม แพทย์คุณ ระบุว่าพระผงทั้ง ๖ พิมพ์มีจำนวนการสร้างประมาณ ๕,๐๐๐ องค์๑๒
พิธีกรรม หลวงปู่สุก พุทฺธรํสี อธิษฐานจิตฯ เดี่ยว
พลานุภาพ เมตตามหานิยมและแคล้วคลาดนิรันตราย
ค่านิยม สนนราคาเช่าหาในปี ๒๕๓๕ อยู่ที่หลักร้อยต้น ๆ ปัจจุบันเป็นพระลึกลับในสายตาเซียนยุคใหม่ที่เสาะหา/สืบค้นประวัติได้ยากยิ่ง สนนราคาเช่าหาอยู่ที่ความชอบและการตกลงของทั้งสองฝ่ายเป็นหลัก
คุณค่าเชิงสะสม ความมีอยู่จริงของพระปิดตารุ่นนี้ มีความน่าเชื่อถือ (Reliability) ระดับสูงมาก นอกจากลักษณะทางกายภาพที่ปรากฏบนองค์พระปิดตา ความน่าเชื่อถือของคุณพนม แพทย์คุณ ซึ่งได้รับการยกย่องและยอมรับว่าเป็นผู้ทรงคุณวุฒิด้านพระปิดตาระดับแนวหน้า/บุคคลในตำนานพระเครื่อง ประกอบกับท้ายบทความของคุณพนม แพทย์คุณ ที่กล่าวว่า “ขอขอบพระคุณอาจารย์สมชัย บุญทวีสวัสดิ์ และอาจารย์แช่ม ชวนเชย ที่เอื้อเฟื้อภาพและพระเครื่องเพื่อประโยชน์ในการศึกษามา ณ ที่นี้”๑๓ ย่อมเป็นพยานหลักฐานที่โน้มนำให้เชื่อว่าพระปิดตาซุ้มกนก หลวงปู่สุก พุทฺธรํสี วัดทรงธรรมวรวิหาร เป็นอีกหนึ่งในตำนานยอดพระปิดตาสายรามัญยุคเก่าที่ควรค่าแก่การอนุรักษ์ คุณค่าที่วัดกันด้วยเงินตราอาจไม่สูงมากนัก แต่คุณค่าทางพุทธศิลป์ในกลุ่มที่เรียกว่าศิลปะชาวบ้าน (Folk Arts) ซึ่งสร้างสรรค์โดยพระเกจิอาจารย์ชาวรามัญแถบลุ่มน้ำเจ้าพระยาตอนล่าง ในยุคสงครามอินโดจีน - สงครามโลกครั้งที่ ๒ นั้น สูงกว่ามาก
๑ บทความใหม่ของอุทยานพระเครื่องที่ประมวลและเรียบเรียงขึ้นจากบทความเรื่อง “สาระสังเขป พระปิดตาที่น่าสนใจ: พระปิดตาหลวงพ่อสุก (พระราชธรรมวิสารทะ) วัดทรงธรรมวรวิหาร อ.พระประแดง จ.สมุทรปราการ” ของ พนม แพทย์กุล ในนิตยสารพระเครื่องลานโพธิ์ ปีที่ ๑๘ ฉบับที่ ๖๐๙ มกราคม ๒๕๓๕ หน้า ๑๕ – ๑๖ และ ๑๙.
๒ ข้อมูลในหนังสือ “อนุสรณ์งานพระราชทานเพลิงศพพระราชธรรมวิสารทะ (สุก พุทฺธรํสี) เจ้าอาวาสวัดทรงธรรมวรวิหาร” ระบุว่า “ท่านเป็นบุตรชายคนโตของนายสุก และนางลอย พิศาลพันธ์” แต่ในบทความของพนม แพทย์คุณ ระบุชื่อโยมพ่อโยมแม่ของท่านเป็น “บุตรนายลอย และนางสน พิศาลพันธ์” อันเป็นข้อมูลที่ไม่ตรงกัน
๓ พระอุดมญาณ (แหล๋ว อคฺคสามิ) อดีตเจ้าอาวาสวัดทรงธรรมวรวิหาร และเจ้าคณะเมืองพระประแดง จากโพสต์ใน Facebook ของขุนแผน เมืองรามัญ เมื่อ ๒๗ ตุลาคม ๒๕๖๑ ให้ข้อมูลว่าหลวงปู่แหล๋ว อคฺคสามิ เป็นบรมครูด้านวิชาการสร้างชูชกและเป็นผู้ถ่ายทอดวิชาการสร้างชูชกรามัญให้กับหลวงปู่รอด พุทฺธสณฺโฑ (๒๔๐๖, ๒๔๒๗, ๒๔๘๗. สิริอายุ ๘๑ ปี พรรษา ๖๑.) วัดบางน้ำวน ต.บางโทรัด อ.เมือง จ.สมุทรสาคร
๔ การแปล “พุทฺธรํสี” ว่าเป็น “พระรัศมีแห่งพระพุทธเจ้า” ตามนัยที่ปรากฏทั่วไป เป็นสิ่งที่มิบังควรยิ่ง ในสถานะที่เป็นนามฉายาของภิกษุ ความหมายที่พอเหมาะพอควร คือ “ผู้มีรัศมีแห่งความรู้แจ้ง”
๕ ยังไม่พบข้อมูลเกี่ยวกับปีเกิด อุปสมบท และมรณภาพของพระอุดมวิจารณ์ (กลั่น สีละเตชะ) ทราบแต่ว่าท่านเป็นเจ้าอาวาสวัดทรงธรรมวรวิหารต่อจากพระอุดมญาณ (แหล๋ว อคฺคสามิ) จึงมีข้อสรุปเบื้องต้นว่าพระอุดมวิจารณ์ (กลั่น สีละเตชะ) เป็นเจ้าอาวาสวัดทรงธรรมวรวิหาร ตั้งแต่ปี ๒๔๕๓ – ๒๔๘๐
๖ อดีตเจ้าอาวาสรูปแรก, พระอุดมญาณ (แหล๋ว อคฺคสามิ) และพระอุดมวิจารณ์ (กลั่น สีลเตโช) เคยดำรงสมณศักดิ์นี้มาก่อน
๗ จากเพจ นครเขื่อนขันธ์ ปากลัด พระประแดง
๘ เป็นการเสวนาเชิงวิเคราะห์โดยการนำรายละเอียดต่าง ๆ ที่ปรากฏบนพระปิดตา ๒ องค์ที่ได้มานานกว่า ๓๐ ปี มาวิพากษ์กับ AI เพื่อหาข้อสรุปว่าพระปิดตาทั้งสององค์ มีความเป็นไปได้ที่จะเป็นพระปิดตาหลวงปู่สุก พุทฺธรํสี หรือไม่
๙ ลักษณะโดยรวมของพระปิดตา จำแนกเป็น ๒ ประเภทใหญ่ ประกอบด้วย พระปิดตามหาลาภ หมายถึง พระปิดตาที่ยกมือขึ้นปิดตาทั้งสองข้าง พระปิดตามหาอุตม์ หมายถึง พระปิดตาที่ยกมือขึ้นปิดตาทั้งสองข้างกับปิดอายตนะหรือทวารต่าง ๆ ตั้งแต่ ๔ - ๙
๑๐ นอกจากการจำแนกลักษณะตามอาการยกมือขึ้นปิดอายตนะแล้ว อาจจำแนกลักษณะในรายละเอียดของท่านั่ง ๒ ลักษณะคือ นั่งราบ กับ ขัดเพชร
๑๑ วัดขนาดพระปิดตาด้วย Electronic Digital Caliper เหตุที่ขนาดของพระปิดตา ๒ องค์ที่ใช้ในการวัดไม่เท่ากัน เพราะเป็นพระเก่าที่สร้างด้วยกรรมวิธีแบบโบราณ ความหนาไม่เสมอกัน (แม้ในองค์เดียวกัน) ทั้งมีหดตัวไม่เท่ากัน ในบทความของพนม แพทย์คุณ ระบุว่า กว้าง ๒.๓ เซนติเมตร สูง ๒.๗๐ เซนติเมตร หนา ๕ เซนติเมตร
๑๒ หากข้อมูลเกี่ยวกับจำนวนการสร้างนี้เป็นจริง น่าจะสันนิษฐานได้ว่าพระแต่ละพิมพ์มีจำนวนไม่มากนัก แต่ผู้เรียบเรียงมีความเชื่อส่วนบุคคลว่า จำนวนการสร้างจริง ไม่น่าจะถึง ๕,๐๐๐ องค์ เพราะคนในสมัยนั้น มีไม่มากนัก คนที่มาแสดงมุทิตาจิตในวันที่ท่านได้รับการแต่งตั้งเป็นเจ้าอาวาสอย่างเป็นทางการ อาจไม่ได้มากเหมือนสมัยปัจจุบัน
๑๓ สมชัย บุญทวีสวัสดิ์ เป็นเจ้าของศูนย์พระเครื่องสุขสวัสดิ์ ส่วนแช่ม ชวนเชย หรือ ช. ชวนเชย เป็นนักเขียนในนิตยสารพระเครื่องประยุกต์ที่นำเสนอข้อมูล/เรื่องราวเกี่ยวกับพระเครื่องเมืองปากน้ำคนสำคัญ ทั้งคู่เป็นคนในพื้นที่ซึ่งมีความรอบรู้ในพระเครื่องสายรามัญเป็นอย่างดี
๒ ข้อมูลในหนังสือ “อนุสรณ์งานพระราชทานเพลิงศพพระราชธรรมวิสารทะ (สุก พุทฺธรํสี) เจ้าอาวาสวัดทรงธรรมวรวิหาร” ระบุว่า “ท่านเป็นบุตรชายคนโตของนายสุก และนางลอย พิศาลพันธ์” แต่ในบทความของพนม แพทย์คุณ ระบุชื่อโยมพ่อโยมแม่ของท่านเป็น “บุตรนายลอย และนางสน พิศาลพันธ์” อันเป็นข้อมูลที่ไม่ตรงกัน
๓ พระอุดมญาณ (แหล๋ว อคฺคสามิ) อดีตเจ้าอาวาสวัดทรงธรรมวรวิหาร และเจ้าคณะเมืองพระประแดง จากโพสต์ใน Facebook ของขุนแผน เมืองรามัญ เมื่อ ๒๗ ตุลาคม ๒๕๖๑ ให้ข้อมูลว่าหลวงปู่แหล๋ว อคฺคสามิ เป็นบรมครูด้านวิชาการสร้างชูชกและเป็นผู้ถ่ายทอดวิชาการสร้างชูชกรามัญให้กับหลวงปู่รอด พุทฺธสณฺโฑ (๒๔๐๖, ๒๔๒๗, ๒๔๘๗. สิริอายุ ๘๑ ปี พรรษา ๖๑.) วัดบางน้ำวน ต.บางโทรัด อ.เมือง จ.สมุทรสาคร
๔ การแปล “พุทฺธรํสี” ว่าเป็น “พระรัศมีแห่งพระพุทธเจ้า” ตามนัยที่ปรากฏทั่วไป เป็นสิ่งที่มิบังควรยิ่ง ในสถานะที่เป็นนามฉายาของภิกษุ ความหมายที่พอเหมาะพอควร คือ “ผู้มีรัศมีแห่งความรู้แจ้ง”
๕ ยังไม่พบข้อมูลเกี่ยวกับปีเกิด อุปสมบท และมรณภาพของพระอุดมวิจารณ์ (กลั่น สีละเตชะ) ทราบแต่ว่าท่านเป็นเจ้าอาวาสวัดทรงธรรมวรวิหารต่อจากพระอุดมญาณ (แหล๋ว อคฺคสามิ) จึงมีข้อสรุปเบื้องต้นว่าพระอุดมวิจารณ์ (กลั่น สีละเตชะ) เป็นเจ้าอาวาสวัดทรงธรรมวรวิหาร ตั้งแต่ปี ๒๔๕๓ – ๒๔๘๐
๖ อดีตเจ้าอาวาสรูปแรก, พระอุดมญาณ (แหล๋ว อคฺคสามิ) และพระอุดมวิจารณ์ (กลั่น สีลเตโช) เคยดำรงสมณศักดิ์นี้มาก่อน
๗ จากเพจ นครเขื่อนขันธ์ ปากลัด พระประแดง
๘ เป็นการเสวนาเชิงวิเคราะห์โดยการนำรายละเอียดต่าง ๆ ที่ปรากฏบนพระปิดตา ๒ องค์ที่ได้มานานกว่า ๓๐ ปี มาวิพากษ์กับ AI เพื่อหาข้อสรุปว่าพระปิดตาทั้งสององค์ มีความเป็นไปได้ที่จะเป็นพระปิดตาหลวงปู่สุก พุทฺธรํสี หรือไม่
๙ ลักษณะโดยรวมของพระปิดตา จำแนกเป็น ๒ ประเภทใหญ่ ประกอบด้วย พระปิดตามหาลาภ หมายถึง พระปิดตาที่ยกมือขึ้นปิดตาทั้งสองข้าง พระปิดตามหาอุตม์ หมายถึง พระปิดตาที่ยกมือขึ้นปิดตาทั้งสองข้างกับปิดอายตนะหรือทวารต่าง ๆ ตั้งแต่ ๔ - ๙
๑๐ นอกจากการจำแนกลักษณะตามอาการยกมือขึ้นปิดอายตนะแล้ว อาจจำแนกลักษณะในรายละเอียดของท่านั่ง ๒ ลักษณะคือ นั่งราบ กับ ขัดเพชร
๑๑ วัดขนาดพระปิดตาด้วย Electronic Digital Caliper เหตุที่ขนาดของพระปิดตา ๒ องค์ที่ใช้ในการวัดไม่เท่ากัน เพราะเป็นพระเก่าที่สร้างด้วยกรรมวิธีแบบโบราณ ความหนาไม่เสมอกัน (แม้ในองค์เดียวกัน) ทั้งมีหดตัวไม่เท่ากัน ในบทความของพนม แพทย์คุณ ระบุว่า กว้าง ๒.๓ เซนติเมตร สูง ๒.๗๐ เซนติเมตร หนา ๕ เซนติเมตร
๑๒ หากข้อมูลเกี่ยวกับจำนวนการสร้างนี้เป็นจริง น่าจะสันนิษฐานได้ว่าพระแต่ละพิมพ์มีจำนวนไม่มากนัก แต่ผู้เรียบเรียงมีความเชื่อส่วนบุคคลว่า จำนวนการสร้างจริง ไม่น่าจะถึง ๕,๐๐๐ องค์ เพราะคนในสมัยนั้น มีไม่มากนัก คนที่มาแสดงมุทิตาจิตในวันที่ท่านได้รับการแต่งตั้งเป็นเจ้าอาวาสอย่างเป็นทางการ อาจไม่ได้มากเหมือนสมัยปัจจุบัน
๑๓ สมชัย บุญทวีสวัสดิ์ เป็นเจ้าของศูนย์พระเครื่องสุขสวัสดิ์ ส่วนแช่ม ชวนเชย หรือ ช. ชวนเชย เป็นนักเขียนในนิตยสารพระเครื่องประยุกต์ที่นำเสนอข้อมูล/เรื่องราวเกี่ยวกับพระเครื่องเมืองปากน้ำคนสำคัญ ทั้งคู่เป็นคนในพื้นที่ซึ่งมีความรอบรู้ในพระเครื่องสายรามัญเป็นอย่างดี
บทความที่เกี่ยวข้อง
บทความเรื่องพระปิดตาอุดมความสุข หลวงปู่สิม พุทธาจาโร สำนักสงฆ์ถ้ำผาปล่อง ปรับแต่งจากบทความเก่าในนิตยสารพระเครื่องร่มโพธิ์ ฉบับที่ ๙๖ หน้า ๙ - ๑๐
6 ก.ย. 2025
บทความเก่าว่าด้วยความเป็นมาและข้อมูลเกี่ยวกับพระปิดตามหาอุตม์ยันต์ยุ่ง หลวงพ่อผาย เขมพตฺโต วัดอรัญญิกการาม นิตยสารพระครื่องร่มโพธิ์ ปีที่ ๖ ฉบับที่ ๘๐
12 ก.ย. 2025
บทความเก่าว่าด้วยความเป็นมาและข้อมูลเกี่ยวกับพระปิดตามหาอุตม์ยันต์ยุ่ง หลวงพ่อสงฆ์ จนฺทสโร วัดเจ้าฟ้าศาลาลอย ปี ๒๕๑๘ จากนิตยสารศูนย์พระเครื่อง
5 พ.ค. 2026


